🟥 از صدور کیفرخواست علیه معترضان تا سایه اعدام
بررسی یک گفتمان خطرناک و پیامدهای آن در نظام قضایی جمهوری اسلامی
✍️ ساموئل (پیمان) سلاحی
تحلیلگر سیاسی–امنیتی
۱. مسئله اصلی: جرمسازی از اعتراض
در نظامهای اقتدارگرا، سرکوب صرفاً با ابزار فیزیکی انجام نمیشود؛
بلکه ابتدا در سطح گفتمان، جرمسازی صورت میگیرد.
در این الگو:
- اعتراض = تهدید امنیتی
- معترض = عامل خارجی
- و در نهایت:
👉 سرکوب = «دفاع مشروع»
این دقیقاً همان مکانیسمی است که در ادبیات علوم سیاسی تحت عنوان
Criminalization of Dissent شناخته میشود.
۲. ادعای مطرحشده و اهمیت آن
بر اساس محتوای مطرحشده در فضای عمومی (از جمله کلابهاوس)،
اظهاراتی به نام «حسین رزاق» منتشر شده که در آن ادعا میشود:
- معترضان در قیام دیماه
- توسط اسرائیل و جریانهای سلطنتطلب
- «مسلح شدهاند»
- و نیروهای مسلح «در حال دفاع از خود» بودهاند
📌 نکته تحلیلی:
حتی اگر این صرفاً یک «اظهارنظر» باشد،
در بستر حقوقی جمهوری اسلامی، چنین گزارهای پیامدهای سنگینی دارد.
۳. پیوند گفتمان با مجازات: از برچسب تا اعدام
در ساختار قضایی جمهوری اسلامی، مفاهیمی مانند:
- «محاربه»
- «افساد فیالارض»
- «همکاری با دولتهای متخاصم»
دارای مجازاتهایی تا سطح اعدام هستند.
حال وقتی یک گفتمان عمومی چنین ادعاهایی را تکرار میکند:
👉 «معترض = عامل اسرائیل»
این گزاره میتواند در فرآیند قضایی تبدیل شود به:
👉 «همکاری با دشمن» → «اتهام امنیتی» → «حکم سنگین»
📌 این همان چیزی است که در حقوق کیفری سیاسی به آن میگویند:
➤ Narrative-to-Punishment Pipeline
(تبدیل روایت سیاسی به مجازات قضایی)
۴. تجربه تاریخی: الگوی تکرارشونده
در چهار دهه گذشته، این الگو بارها تکرار شده است:
- دهه ۶۰:
برچسب «ضدانقلاب» → اعدامهای گسترده - ۱۳۸۸:
«فتنه» → بازداشت و احکام امنیتی - ۱۳۹۶ و ۱۴۰۱:
«اغتشاشگر» و «وابسته به خارج» → احکام سنگین و اعدام
📌 الگو ثابت است:
برچسبگذاری → مشروعیتسازی سرکوب → صدور حکم
۵. تحلیل روانشناسی سیاسی: تولید «دشمن داخلی»
در روانشناسی اجتماعی، این فرآیند با مفهوم:
➤ Othering (دیگریسازی)
شناخته میشود.
یعنی:
- شهروند معترض
- از «عضو جامعه»
- به «عنصر بیگانه» تبدیل میشود
نتیجه:
👉 کاهش همدلی عمومی
👉 افزایش پذیرش خشونت علیه او
۶. نقش کنشگران رسانهای در این چرخه
در چنین شرایطی، هر فرد یا رسانهای که:
- ادعای «وابستگی معترضان به دشمن خارجی» را تکرار کند
- بدون ارائه شواهد مستقل و قابل راستیآزمایی
عملاً—خواسته یا ناخواسته—در حال:
👉 تقویت زیرساخت گفتمانی سرکوب است
این یک قضاوت اخلاقی نیست؛
یک واقعیت کارکردی در نظامهای اقتدارگراست.
۷. چرا این موضوع برای اپوزیسیون مهم است؟
اپوزیسیون برونمرزی اگر:
- همان ادبیات امنیتی داخل را بازتولید کند
- یا در تخریب رقبای سیاسی، از همان برچسبها استفاده کند
در عمل دچار پدیدهای میشود که در علوم سیاسی به آن میگویند:
➤ Regime Narrative Spillover
(سرریز روایت حاکمیت به اپوزیسیون)
نتیجه:
👉 تضعیف مشروعیت اپوزیسیون
👉 و تقویت غیرمستقیم دستگاه سرکوب
۸. جمعبندی راهبردی
آنچه اهمیت دارد، فراتر از یک فرد یا یک اظهار نظر است:
👉 مسئله، خطر یک گفتمان است
گفتمانی که:
- اعتراض را به «دشمنی» تبدیل میکند
- و این تبدیل، در نهایت میتواند
به پرونده قضایی و حتی حکم اعدام منجر شود
🧭 نتیجه کلیدی
در میدان سیاست ایران،
مهمترین خط تمایز این نیست که چه کسی مخالف چه کسی است—
بلکه این است که:
👉 چه کسی در حال بازتولید منطق سرکوب است
و چه کسی در حال شکستن آن.
📢 کانال تلگرامی هرگز نخواهیم بخشید
https://t.me/irantempleforall





